Tản mạn về áo lót, chân nhái, ống thở

Áo “lót”.

Bên trong Wetsuit (*), một số thợ lặn bận thêm “áo thun” bằng vật liệu Lycra Nylon, hoặc “áo trấn thủ” bằng vật liệu cao su Neoprene (áo không tay, ôm cứng cơ thể, trông hao hao áo trấn thủ của bộ đội Việt minh “thời chín năm”). Thế là sanh chuyện. Với “áo thun” thì không sao, nhưng với “áo trấn thủ”, mặc vô dễ nhưng cởi ra rất khó. Leo lên tàu, cởi xong Wetsuit, bạn đành nhờ bạn bè nắm hai bên tà áo, giữ thiệt chắc, còn bạn đưa hai tay lên trời, thụp xuống để “trườn” ra khỏi chiếc “áo trấn thủ”. Mệt. Không lẽ phải có điều khoản với cô bán đồ lặn nhận thêm dịch vụ “… cởi áo cho anh”.

Bí quyết cởi “áo trấn thủ”: Bạn chỉ việc nhảy tòm xuống nước rồi dùng hai tay nắm tà áo kéo tuột ra khỏi đầu, còn dễ hơn cởi “áo thun”.

Chân nhái.

Diving fins (chân nhái lặn) và Swimming fins (chân nhái bơi lội).

Bạn không thể biết trên thế gian này có bao nhiêu kiểu, loại chân nhái, nhưng điều đó không ngăn cản bạn sắm cho mình một vài fins lặn, mà thường nhiều thợ lặn chọn các loại có quai gót: Cứ đi giày, xỏ fins, rút quai gót xong là … OK, lặn.

Tuy nhiên, nếu dùng chúng để bơi trên mặt nước thì vất vả, vì chúng được thiết kế (chỉ) để di chuyển trong lòng nước chứ không để di chuyển trên bề mặt (môi trường vừa nước vừa không khí). Trong một cuộc thi lấy bằng Instructor (yêu cầu phải swimming 200 mét), một anh bạn phàn nàn với tôi rằng dùng nó để bơi lội có cảm giác như bị trẹo cổ chân.

Ngược lại, các loại fins bơi (loại xỏ chân như đi giày, có gân cứng, trong đó bao gồm cả training fins) lại có thể dùng để lặn scuba khá tốt, tuy chúng không hoàn toàn đáp ứng mọi nguyện vọng của môn này.

Nếu để ý, bạn sẽ thấy thợ lặn rất vất vả khi phải bơi ngược dòng chảy bề mặt để trở về tàu, trong khi VĐV bơi lội, với fins bơi, lại nhẹ nhàng lướt qua, thậm chí tiện tay lôi tuột anh thợ lặn về tàu. Tất nhiên bạn sẽ biện hộ là tại thợ lặn bị vướng Wetsuit, kẹt BCD, mệt mỏi với chai khí, chứ không liên quan gì tới fins lặn cả.

Riêng các loại fins “quân lực” (force fins) thì đa năng rồi (nó là fins cổ điển mà). Nó rất nặng, rất cứng, và ngắn, nên rất đa dụng. Dĩ nhiên dùng nó bạn phải bỏ sức lực khá nhiều so với các loại fins “dân sự”. Cơ bắp bạn không khỏe mà xài nó là giọp bẻ liền.

Ống thở.

Ống thở thợ lặn có đường kính trong dưới 25 mm (tức diện tích mặt cắt không quá 70 mm vuông) và với chiều dài từ 42 cm trở xuống. Người ta nói, nếu dài hơn sẽ hạn chế sự hô hấp của VĐV, gây khó thở (**), thậm chí bị xỉn. Tuy nhiên ống thở luyện tập của VĐV bơi lội lại dài tới 52 cm và đường kính trong lại khá nhỏ (trên 15 mm – tức diện tích mặt cắt hơn 50 mm vuông), nhưng lại không gây “phiền hà” gì tới “thợ bơi” cả.

Một số ống thở có van một chiều chặn “dòng nước ngược” hoặc có bẫy thoát nước, nhưng theo một số VĐV, các “chi tiết đó dường như đem lại hiệu quả tâm lí nhiều hơn giá trị thực tế của nó”. Họ khuyên bạn nên tập kỹ năng thổi nước ra sẽ tốt hơn cả.

Theo “mốt” hiện nay, ống thở thợ lặn được treo móc vào dây đeo kính lặn. Tuy tiện lợi khi cần xài, nhưng nếu gặp dòng chảy hoặc bị va quẹt nhẹ, ống thở sẽ bị lắc giật làm kính lặn bị lắc giật theo, gây lọt nước vô kính, thậm chí làm rớt luôn bảo bối (kính lặn). Một số thợ lặn khuyên nên đeo ống thở theo “mốt” thời đầu thế kỷ 20, tức ống thở có đai thun ôm vòng quanh đầu, hoặc có thợ lặn khác khuyên bạn hãy treo móc vào một vị trí nào đó mà bạn muốn - trừ việc móc vào dây đeo kính lặn.

Có loại ống thở mềm có thể gập lại bỏ vô túi của BCD. Chúng rất gọn gàng khi “mang vác” nhưng khi xài sẽ “không đã” bằng ống thở cứng. 

(*) Xin xem trong Tự điển Lanbien ở trên cùng, bên phải trang tin này.
(**) Tôi đã thử nghiệm ở hồ bơi như sau: Ngậm ống thở loại dài 41cm, đầu kia nối với một đoạn ống nhựa mềm. Đầu trên của ông nhựa mềm xỏ qua miếng xốp sao cho đầu ống nhô lên khỏi mặt nước 3cm. Tổng chiều dài của ống thở này lên tới ... 80cm. Tui lặn xuống, bám vô thang trèo, và tập thở nhưng ... không thể thở nổi. Cắt bớt 10cm rồi thở tiếp ... cũng không được. Cứ cắt riết riết cho tới khi đoạn ống mềm ... còn 0cm thì cảm thấy thở dễ chịu nhất. Vậy đó, nhà chế tạo đã tính hết rồi.

Ông cha ta chống ngoại xâm - Truyền thuyết Yết Kiêu

Yết Kiêu, một danh tướng đời nhà Trần, có nhiều công lao trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên-Mông hồi thế kỷ 13. Theo nhiều người thì ông là Tổ của đặc công nước Việt nam.

Hồi đó đặc công nước của Yết Kiêu dùng kỹ năng lặn vo, nhưng riêng ông, nếu thợ lặn ngày nay dùng bình khí nén, thì theo truyền thuyết, Yết Kiêu gắn ở mũi chiếc lông trâu thần – một “thiết bị lọc oxy hòa tan trong nước” – do thánh thần cung cấp, vì vậy ông dễ dàng ở nhiều giờ dưới mặt nước.

Sách nói rằng, (binh sỹ của) Yết Kiêu đã lặn xuống đục thủng hàng loạt thuyền địch, nước tràn vào làm nhiều thuyền bị đắm. Về việc này, chúng ta có thể làm một thử nghiệm sau: Cho thợ lặn lặn xuống, dùng búa và đục để đục vách gỗ và sẽ thấy rất khó khăn, đặc biệt là với gỗ “tứ thiết”. Đặc công nhà Trần cũng sẽ gặp khó khăn như vậy, chưa kể vừa đục xong là nước ào ạt chảy vào, lính canh sẽ lập tức phát hiện và kịp thời trám vá. Vậy Yết Kiêu dùng khoan tay chăng? 

Khoan tay thì có lẽ thích hợp, nhưng dù với một chục lỗ khoan cho một thuyền, thì nước tràn vào không được bao nhiêu, và tới khi địch biết, chúng chỉ cần nút lỗ khoan lại rồi tát nước ra là xong. Xảm vết nứt, lỗ thủng ở tàu thuyền là kĩ năng thông thường của thủ thủy thời xưa. Vậy Yết Kiêu đã thực hiện như thế nào?

Chúng ta tạm xây dựng kịch bản như sau :

Ban đêm, Yết Kiêu cùng toán đặc công nước bí mật tiếp cận thuyền địch, chia nhau dùng khoan tay khoan gần gãy trục bánh lái của một nhóm chiến thuyền. Sáng ra, tới giờ G, Hải quân nhà Trần tấn công dồn dập, tập trung đánh mạnh vào nhóm thuyền đã bị “xử lí” trục bánh lái. Hạm đội địch cơ động chống trả, và một lúc sau, các thao tác lái thuyền sẽ vặn gãy những trục bánh lái đã bị “xử lí”. Giữa lúc pháo, tên nỏ, hỏa pháo bắn sang như mưa, lính đối phương chuẩn bị xáp lá cà, mà thuyền đột nhiên mất lái thì … thua và … thua. Rồi khi một loạt chiến thuyền bị tiêu diệt một cách quá nhanh chóng thì binh sỹ trong Hạm đội Nguyên-Mông sẽ hoảng loạn, dẫn tới thất bại trên toàn mặt trận.

Dĩ nhiên đây không phải là biện pháp duy nhất áp dụng trong chiến dịch này.

Dĩ nhiên Yết Kiêu sẽ phải thử nghiệm để xác định xem phải khoan bao nhiêu lỗ và khoan vào những điểm nào để đạt hiệu quả theo đúng ý đồ tác chiến. 

Sống trên tàu lặn – chuyến du lịch biển nam Thái lan

(Bài trên vn.news.yahoo.com, trích)

Tôi (tác giả) choàng tỉnh sau tiếng đập cửa, giật mình với mọi thứ xung quanh thật lạ lẫm. Phải một lúc sau tôi mới nhận ra mình đang ở trên giường của tàu Dolphin Queen. Kéo rèm cửa sổ, màu xanh ngọc của nước biển và những tia nắng ban mai như tiếng chào buổi sáng nhẹ nhàng. Bây giờ là 5:45 sáng, sắp đến giờ. Gom nhanh đồ đạc, làm vệ sinh cá nhân, tôi vội vã lên bong tàu.

Mọi người đã có mặt gần đủ, ai cũng còn chút ngái ngủ nhưng không giấu được sự phấn khởi cho lần lặn đầu tiên của chuyến đi này. Bốn ngày, 16 lần lặn, 16 điểm lặn khác nhau. Một ngày 4 lần lặn vào các buổi sáng, trưa, chiều, tối. Có quá nhiều loại cá, san hô và biết bao các sinh vật dưới nước đang chờ đón chúng tôi.

Chúng tôi chia theo nhóm 4 người, mỗi nhóm đi với một Divemaster (DM)(*). DM nói qua về điểm lặn sáng nay và những loại cá có thể sẽ gặp. Tôi vẫn chưa tin được mình đang ở trên thuyền lênh đênh trong quần đảo Similans, miền nam Thái Lan, nơi được bầu chọn là một trong 10 điểm lặn đẹp nhất thế giới.

Chúng tôi ra đuôi tàu. Bình khí đã gá vào BCD(*). Tôi mặc wetsuit(*), mặc BCD, với lấy kính, đeo thắt lưng chì(*), fins. Chúng tôi lần lượt kiểm tra cho nhau, đảm bảo bình khí đã mở, đồng hồ đo khí, mồm thở(*) chính và mồm thở phụ đều hoạt động. Thủ tục xong xuôi, chúng tôi xuống nước. DM ra kí hiệu “OK” với tàu, ra kí hiệu đi xuống và hỏi mọi người có OK không. Cả nhóm làm dấu OK, đeo kính, ngậm mồm thở và bắt đầu xả khí trong BCD, chìm sâu dần trong làn nước trong veo.

Khi đã xả hết khí trong BCD, tôi úp người và bơi xuống đáy biển. DM ra hiệu dừng lại ở độ sâu 28 mét. Chúng tôi bơi vòng quanh khám phá điểm lặn này.

Quần đảo Similans quả xứng danh là một trong những điểm lặn đẹp nhất thế giới. Mặc dù trận sóng thần khủng khiếp vào cuối năm 2004 còn để lại những dấu ấn kinh hoàng, nhưng hệ sinh thái biển ở đây còn rất đa dạng và phong phú. Có rất nhiều loại san hô khác nhau, loại cứng, loại mềm và cả san hô cánh quạt kích thước lớn. Đặc biệt nổi tiếng là loài san hô màu tím đỏ ở Richelieu rock – nơi được đặt theo tên của nhân vật chính trong tiểu thuyết “Ba chàng ngự lâm” của Alexandre Dumas. Tôi không khỏi trầm trồ khi bơi qua các rạn san hô lớn, nhỏ, màu sắc, hình khối khác nhau. Và không thể không kể đến cá. Từng đàn cá bơi lội tung tăng trước mắt tôi. Thi thoảng lại thấy một vài con đùa giỡn, rượt đuổi nhau. Rất nhiều loại cá biển nhiệt đới có thể tìm thấy ở đây, những loại nhiều màu sắc như cá thần tiên, cá hề, cá mai; hay những loại cá ánh kim như cá thu, cá ngừ, cá nhồng; những loại cá thân nặng như cá mú, cá vẹt tới những loại cá nhỏ xíu, trong suốt có thể nhìn xuyên cả cơ thể chúng. Và còn nhiều nhiều nữa những cá ngựa, cá chìa vôi, rắn biển, lươn moray, rùa biển. Đây quả là thiên đường cho những người yêu hệ sinh thái biển.

Như lạc vào thủy cung, chúng tôi hào hứng quan sát các loài cá, thi thoảng ra dấu chỉ cho nhau những con cá lạ. Một trong những ghi nhớ là không được chạm vào bất kì loại vật nào dưới nước. Hoặc là bạn sẽ gây hại cho chúng, hoặc chúng sẽ gây hại cho bạn. Sẽ không có con vật nào tự tấn công bạn nếu bạn chỉ lặng lẽ quan sát và không khiến chúng cảm thấy bị sợ hãi.

… Có tiếng gõ vào thành bình, nhìn sang tôi thấy DM ra hiệu đi lên. Tới mặt nước, nhìn đồng hồ thì 55 phút đã trôi qua. Mặt trời đã lên cao và bụng tôi bắt đầu đói cồn cào. Vừa bơi về tàu, tôi vừa nhẩm đếm những loại cá mới nhìn thấy và tự nhắc phải ghi lại trong cuốn sổ của mình. Đây quả là một khởi đầu đầy thú vị…

(*) Xin xem trong Tự điển Lanbien ở  trên cùng bên phải trang tin.
H: Lặn xác tàu ở Cayman (không liên quan bài viết).

Kho báu dưới đáy biển

Hay: Truyền thuyết về kho báu Yamashita. 

(theo An ninh thế giới, trích)

Kho báu Yamashita là cụn từ ám chỉ các chiến lợi phẩm gồm vàng, bạc, đá quý, đồ cổ mà quân đội phát xít Nhật cướp được trong các vùng chiếm đóng và đã được cất dấu. Theo những nguồn tin không chính thức, chiến dịch cất giấu này do một tổ chức bí mật mang tên Kin No Yuri thực hiện dưới sự giám sát của hoàng thân Yasuhito Chichibu.

Tư lệnh quân đội Nhật ở Philippine lúc bấy giờ là tướng Tomoyuki Yamashita, biệt danh “Cọp Malaya”, có nhiệm vụ cất giấu kho báu, chờ ngày chuyển về Nhật. Người ta cho rằng, từ cuối thập niên 1930, quân đội Nhật bắt đầu đi cướp vàng, bạc, đá quý, đồ cổ ở Mãn Châu, Trung Quốc, sau đó là các nước Đông và Đông Nam Á. Thoạt đầu, chiến lợi phẩm được tập trung ở Singapore, rồi chở về Philippine. Họ đồn rằng, có 175 kho báu được chôn giấu ở Philippine, trong đó có “đường hầm số 8” nằm sâu 67 m dưới lòng đất trong vùng rừng núi của đảo Luzon.

Sau đó có 2 tàu thủy chở một phần kho báu về Nhật, nhưng đã bị bắn chìm ở đâu đó trong khu vực biển Philippine.

Khi Mỹ đổ bộ lên Philippine cũng là lúc những người xây dựng các hầm vàng làm lễ chia tay. Họ hát, uống rượu và hô khẩu hiệu. Tới khuya, Yamashita cùng các thủ lãnh lặng lẽ rút lui, rồi cho nổ mìn gài ở các cửa hầm. Tuy nhiên, Takenda, kẻ phụ trách nổ mìn “đường hầm số 8” đã cho một người (anh Valmores người Philippine, kẻ phục vụ cho Takeda) ra khỏi hầm trước khi mìn nổ (cho tới năm 1998 Valmores vẫn sống khỏe). Các thủ lãnh được tàu ngầm Nhật đưa về Tokyo. Ba tháng sau, ngày 2/9/1945, Yamashita đầu hàng và bị tòa án binh Mỹ xử tử. Ông không tiết lộ về các kho báu này.

Tuy nhiên, theo nhà sử học Ambeth Ocampo, Chủ tịch Học viện Sử học quốc gia, cơ quan chính phủ nghiên cứu sử học và bảo tồn di sản quốc gia Philippine, thì: “Điều làm cho tôi băn khoăn là trong hơn 50 năm qua, mặc dù có nhiều người săn tìm kho báu trưng ra bản đồ, lời kể của nhân chứng và các thiết bị dò tìm tối tân nhưng không có ai tìm ra được một thứ gì”. Còn GS.Rico Jose, Đại học Philippines, cho rằng không thể có chuyện chuyển các kho báu cướp được từ đất liền các nước Đông Nam Á đến Philippin: “Từ cuối năm 1943, người Nhật không còn kiểm soát được vùng biển Thái Bình Dương. Chở những thứ quý báu ấy trong khi biết chắc làm mồi cho hạm đội Mỹ là chuyện vô lý. Lẽ ra nó phải được chở tới Trung Quốc”. 

Nếu không xét dưới góc độ chính trị, thì đây sẽ là một điểm lặn hết sức thú vị cho giới thợ lặn.

H: Tướng Yamashita.

Bàn luận về chân nhái thợ lặn (P3)

Chân nhái "quân lực"  và chân nhái "quân lực dân sự hóa" (để biết):

Original Force Fin

Our most versatile and still our best-selling fin, this is the one that started the fin design revolution. Proven in U.S. Navy sponsored research to be among the most efficient of 35 fins tested on 200 subjects kicking against a current. Our softest and easiest-kicking Force Fin. Ideal for fin users who relish a feeling of freedom under or on top of the water. Features: patented toes-free foot pocket to reduce cramping and leverage the power of the large muscles in your upper thigh. Also, features our patented upcurved V-shaped blade to channel water for maximum control and thrust. Add the snap of the blade to create our patented power and recovery generated kicking cycle and you can kick comfortably and aerobically. This is the basis for the high efficiency ratings of Force Fin shaped blades. 

Slim Fin

Swim your way to fitness, strength and a firmer body. With Slim Fins you: increase ankle flexibility, develop leg strength, burn more calories, increase fitness and conditioning levels, improve your body position and technique, and slim thighs and tighten buns. Features: patented toes-free foot pocket that reduces cramping and leverages the power of your kick from your thighs and buttocks. Snappy blade helps maintain kick cadence.

Beaver Force Fin

Designed from observing beavers -- and especially their flexible tails -- in action, our newest snorkeling fin holds the surface well and is easy to kick. Features: a one-size-fits-most Adjustable Foot Pocket with integrated Comfort Instep Bungie Heel Strap, Vortex Generators, and it's adaptable for Force Wings for variable thrust and added propulsion. Whiskers not included, but may be purchased as an add-on item.

Multi Force Fin

If you're looking for a short-bladed swim training fin, look no further! The Multi Force Fin gives you a more intense workout plus an increase in swimming speed that puts your body in the right position and pinpoints any technique flaws. Incorporates a swim-specific blade that can be used by itself or with Force Wings (pictured with Sharks' Teeth) to adjust thrust or drag. Features: a one-size-fits-most Adjustable Foot Pocket with integrated Comfort Instep, Bungie Heel Strap and Vortex Generators. Shark's Teeth not included, but may be purchased as an add-on item.

 Adjustable Rip Force

Body surfers and body boarders can really rip it up with this updated Rip Force with its quick acceleration for tricky take-offs and superior ruddering capabilities. Try the Rip Force with added Sharks' Teeth focused inward for vector thrust on steep drop ins. Super comfortable cushioned foot pocket stays on even in the most slam'en wipe out. Polyurethane is doesn't float, so be sure to secure with fin tethers just in case. Features: a one-size-fits-most Adjustable Foot Pocket with integrated Comfort Instep Bungie Heel Strap, Vortex Generators, and it's adaptable for Force Wings for variable thrust and added propulsion. Whiskers not included, but may be purchased as an add-on item

Pro Model Force Fin

Our best selling scuba diving fin. Preferred by Special Forces throughout the world. Chosen by Jens Hilbert to set the current underwater swimming world's record. Ranked among the most efficient in U.S. Navy sponsored research in which oxygen consumption was measured on 200 subjects kicking against a current wearing 35 different fins. Stiffer and with more snap than the Original Force Fin, the Pro Model Force Fin is designed to handle the extra leverage needed by a diver with a powerful kick. Features: patented toes-free foot pocket to reduce cramping and leverage the power of the large muscles in your upper thigh. Also, features our patented upcurved V-shaped blade to channel water for maximum control and thrust. Add the snap of the blade to create our patented power and recovery generated kicking cycle and you can kick comfortably and aerobically. These are the basis for the high efficiency ratings of Force Fin shaped blades. Preferred government/military sales item.

Tan Delta Force Fin

By maximizing the "Tangent Delta" - The amount of energy recovered for the energy applied to any material - we've made the ultimate snappy model of Force Fin, and it's the snap of the blade that gives you maximum propulsion efficiency. Beautiful enough to be in the permanent collections of the New York Museum of Modern Art, each pair is personally signed by fin designer Bob Evans. Features: patented toes free foot pocket that reduces cramping, and upcurved V-shaped blade that channels water for maximum directional control and thrust.

Adjustable Float Tube Force Fin

Our patented fin shape is just right for kicking in the upright position required when sitting in a float tube, pontoon boat, or other type of personal fishing craft. Perfect for large wading or hiking boots (try the Original Force Fin if you use neoprene waders or have small feet). There is simply no better float-tube fin! Features: a one-size-fits-big Adjustable Foot Pocket with integrated Comfort Instep and Vortex Generators. (Now also available with a Velcro-free, side-release-buckle, foot-pocket strap!).

Bàn luận về chân nhái thợ lặn (P2)

P2-1. Chân nhái vây ngắn và chân nhái vây dài (bài của thợ lặn thứ ba, trích)

Chân nhái vây ngắn:

Chân nhái vây ngắn là một thiết kế cổ điển. Turtle khá dày. Chúng khá nặng. Được sử dụng với các cú quạt cắt kéo (frog kich), chân nhái ngắn làm việc tốt cho lặn kỹ thuật, cho kỹ thuật quay vòng và lùi. Một cú frog kich đơn giản với kiểu chân nhái ngắn sẽ làm thợ di chuyển lặn nhanh chóng. Mẫu này đơn giản nhưng hiệu quả, mà hầu hết các nhà sản xuất thiết bị lặn đều cung cấp một số phiên bản của chân cá, chân rùa, và nhiều mẫu thiết kế vẫn không thay đổi trong nhiều thập kỷ. Thợ lặn xác tàu đắm, hang động thích chúng bởi vì chúng cung cấp lực đẩy lớn, nhưng đủ ngắn để tránh va chạm vào vách, trần trong các khu vực nhỏ hẹp.

Chân nhái vây dài:

Chân nhái Freediving có lẽ là phong cách phổ biến nhất của cánh thợ lặn giải trí. Freediving đặc trưng bởi lưỡi rất dài, mỏng. Thường được thiết kế cho lặn vo, nhưng các chân nhái này cũng có hiệu quả nếu dùng cho lặn Scuba. Với độ dài khá dài, chân nhái freediving có thể giúp thợ lặn di chuyển nhanh chóng và cung cấp lực đẩy mạnh mẽ.

Nhà sản xuất ScubaPro và Aqualung đã sáng tạo thêm một số mẫu chân nhái. Một số chân nhái kết hợp các yếu tố cao su có thêm một snap để vẫy và có thể làm tăng hiệu quả cú quạt nước. Các Nova ScubaPro có hình dạng lạ lùng, được thiết kế để hi vọng giảm bớt nỗ lực và động lực đẩy trong cả hai cách bơi truyền thống và frog kich.

Màu sắc:

Màu của chân nhái không chỉ đơn thuần mang tính thẩm mỹ. Trong quá trình lặn, chân nhái có màu sáng sẽ dễ nhìn thấy và có thể được sử dụng để xác định một cá nhân. Những người lặn trong tầm nhìn thấp thích chân nhái có màu sắc tươi sáng, sẽ dễ dàng phân biệt hơn so với màu đen hoặc màu tinh tế khác.

P2-2. Chân nhái xẻ  (bài của thợ lặn thứ tư, trích)

Về cơ bản, chân nhái xẻ (xẻ dọc ở phần vây) làm việc cũng như chân nhái truyền thống. Nhưng khi bạn quạt xuống, do lực cản của nước, chân nhái sẽ sẽ mở ra thành hình chữ V tại khe xẻ. Phần dưới của chân nhái chịu áp lực cao hơn, buộc nước phải đi lên qua khe xẻ. Áp lực phía bên trên của chân nhái thấp hơn, sẽ tạo dòng xoáy, và thợ lặn được đẩy về phía trước. Kết quả là bạn lướt qua nước với nỗ lực ít hơn.

Tác động của khe xẻ không nhiều. Hầu hết những người lần đầu xài chân nhái này nói rằng, họ không nghĩ khe xẻ có tác dụng. Cách kiểm tra hay nhất là tổ chức một cuộc bơi đua dưới mặt nước, và tôi chọn chân nhái truyền thống còn bạn sử dụng chân nhái xẻ.

Để chân nhái xẻ hoạt động hiệu quả, bạn phải sửa đổi chút ít về cách quạt nước của bạn. Cách mà mà bạn được học với chân nhái truyền thống sẽ không làm việc tốt với chân nhái xẻ. Bạn sẽ thấy rằng, bạn sẽ nhận được một tác động tốt hơn nếu bạn quạt ngắn hơn, nhanh hơn. Quạt “đá giữ” ngắn hơn cũng làm giảm lực cản và sẽ tăng tốc độ, với lực vẫy được bớt đi.

Cuộc thử nghiệm cho thấy, dùng chúng giảm được 20% lượng khí thở so với sử dụng chân nhái truyền thống. Theo kinh nghiệm của tôi, tôi nghĩ rằng họ nói có thể đúng. Tuy nhiên, nếu lặn xác tàu đắm hoặc hang động, tôi sẽ chọn loại chân nhái khác. Bởi khi đó  thợ lặn thường áp dụng lối vẫy đặc biệt gọi là “cắt kéo”. Tôi thấy rằng chân nhái xẻ không thật hiệu quả với lối “cắt kéo” này.

Bảo quản chân nhái:

Tôi biết bạn có nhiều thiết bị để chăm sóc và tôi biết bạn đang mệt mỏi sau khi lặn, nhưng nếu bạn đầu tư, chỉ một chút thời gian thôi, bạn có thể làm tăng tuổi thọ của các thiết bị của bạn.

Nước mặn: Sau khi lặn, điều đầu tiên bạn cần làm là rửa fins với nước ngọt, điều này rất quan trọng trong công tác chăm sóc và bảo trì. Ngay cả sau khi lặn vùng nước ngọt, bạn cũng nên rửa, bởi khoáng chất và tảo có thể bám vào chúng, cũng gây tàn phá như nước muối. Bạn hãy rửa fins ngay khi có thể, tốt nhất là rửa trước khi chúng bị khô. Khi nước mặn bắt đầu khô, tinh thể muối sẽ hình thành trên fins đẹp đẽ của bạn, và từ từ nhưng chắc chắn, bắt đầu làm hư fins. Lúc đầu bạn có thể không nhận thấy bất cứ điều gì, nhưng sau một số lần lặn, fins sẽ trở nên giòn, dễ gẫy, và bắt đầu bị sai lệch (y như bạn quấn nhiều vòng dây thừng vào fins vậy).

Ánh sáng mặt trời: Mặt trời và nhiệt độ cao có thể phá hoại fins hơn cả nước mặn. Bạn đã từng để xe hơi thường xuyên giữa trời nắng chưa. Điều tương tự có thể xảy ra với fins của bạn. Liên tục tiếp xúc với ánh nắng sẽ làm cho fins dần dần biến dạng, nhất là sự toàn vẹn của cạnh bên. Nếu đã rửa sạch, bạn có thể để chúng trong nhà và sẽ không có bất kỳ vấn đề gì.

Lưu trữ: Hãy chắc chắn bạn không cất giữ fins trên mặt đất hoặc để chúng bị bẻ cong. Khi bạn bỏ fins vào túi, hãy giữ ổn định những vật bạn đưa vào để chèn fins. Hãy chắc chắn là bình khí, hoặc bất cứ thứ gì nặng không đè trên fins. Nếu bạn chăm sóc fins đúng cách, hi vọng bạn có thể dùng chúng trong 20 năm. Còn nếu không, bạn có thể phải ói ra 150 USD vào đầu năm mới. 

Hình (không liên quan bài viết): Tôi biết bạn có nhiều thiết bị để chăm sóc và tôi biết bạn đang mệt mỏi...

Bàn luận về chân nhái thợ lặn (P1)

P1-1. Chọn chân nhái trong siêu thị bán đồ thể thao dưới nước (bài của thợ lặn thứ nhất, trích)

Có hai nhóm chân nhái. Nhóm 1 ôm hết bàn chân, giống như chiếc giày và bạn mua chúng dựa trên kích thước bàn chân bạn. Chúng phổ biến cho bơi, snorkelers. Và nhóm 2 mở gót chân với quai gót, là sự lựa chọn phổ biến cho lặn scuba – có kích thước nhỏ, vừa, lớn, rất lớn, và quai gót chân thường là điều chỉnh được và xoay được.

Vào siêu thị, bạn sẽ hoa mắt với một "rừng" chân nhái. Chúng gồm những chân nhái “tiêu chuẩn”, chân nhái “phản lực cơ”, chân nhái xẻ, chân nhái “quân lực” và chân nhái theo những “khái niệm mới”...

Chân nhái quân lực (Force) ngắn hơn, nặng hơn và sử dụng khó khăn hơn so với chân nhái thông dụng. Chúng có lỗ thông hơi. Tôi (tác giả) thường sử dụng chúng khi chui vào xác tàu hay hang động ngầm vì chúng ngắn, vì vậy ít có khả năng khấy đục phù sa. Chân nhái Force trông giống như chân con vịt và có tác dụng tốt khi kick.

Chân nhái xẻ (xẻ dọc ở giữa). Người ta cho rằng dòng chảy thông qua khe xẻ sẽ bị tác động như vây cá. Tôi sử dụng nó phần lớn cho thời gian lặn thư giãn.

Có những loại chân nhái cung cấp thêm một sự hỗ trợ khi lặn dòng chảy mạnh.

Vậy bạn chọn chân nhái nào? Nếu bạn đã lặn nhiều lần, thì theo tôi, sử dụng chân nhái “phản lực cơ” sẽ phù hợp với loại hình lặn xác tàu đắm. Chân nhái xỏ như chiếc giày sẽ phù hợp trong vùng nước ấm, còn bơi với ống thở thì chọn ..v..v..

Sự thoải mái: Bí quyết ở đây là có được Booties lặn đối với chân nhái mở gót. Nếu bạn cảm thấy thoải mái và phù hợp với snuggly bên trong phần chứa bàn chân của chân nhái, không chặt, là đạt. Một số cửa hàng có cho khách lặn thử nghiệm. Hãy nhớ rằng, nếu không cảm thấy thoải mái, bạn sẽ có khả năng bị giọp bẻ (chuột rút) hoặc sẽ bị khốn khổ khi ở dưới nước.

Chọn chân nhái cần phù hợp với cỡ chân. Chân nhái ôm chặt bàn chân có thể bị chuột rút khi lặn, còn lỏng sẽ làm bạn bị mất lực.

P1-2. Các loại chân nhái lặn thông dụng (bài của thợ lặn thứ hai, trích)

Chân nhái mái chèo được thiết kế để bảo tồn năng lượng quạt nước của thợ lặn. Chúng có gân (footpockets) rất cứng, nhằm để tối đa hóa sự chuyển giao lực quạt nước từ chân thợ lặn vào chân nhái.

Chân nhái Split. Một số chân nhái có sự kết thúc của rãnh xẻ. Các nhà sản xuất tuyên bố rằng chân nhái xẻ hoạt động tương tự như một cánh quạt nhằm tạo lực xoáy để di chuyển về phía trước: nước chảy qua phần trung tâm của chân nhái sẽ tạo ra một lực xoáy. Tuy nhiên, một nghiên cứu năm 2003 của Pendergast lại nói rằng không có thay đổi đáng kể trong hoạt động của chúng.

Chân nhái Paddle. Là loại chân nhái cứng, cấu trúc đơn giản, bằng composite hoặc cao su. Một số chân nhái có các rãnh chạy dọc để cải thiện sức mạnh và hiệu quả, mặc dù chúng đã được chỉ ra rằng hiệu quả mong muốn thường không xảy ra. Chân nhái Paddle rộng bản được cho là hiệu quả nhất, sẽ cải thiện được tốc độ bơi ở người khỏe chân. Vì vậy người chân yếu nên sử dụng loại chân nhái “linh hoạt” (chân nhái xẻ) sẽ hợp lí hơn.

Chân nhái Jet. Phong cách của chân nhái này mạnh mẽ, được thợ lặn kỹ thuật ủng hộ bởi chúng đạt hiệu quả cao khi vẫy, nhưng phải hy sinh cho tốc độ tiêu thụ oxy.

Chân nhái có lỗ thông nước thường gặp ở các loại chân nhái mái chèo, cứng, có lỗ thông ở đáy của khoang chứa bàn chân. Các lỗ thông cho phép sự di chuyển của nước trong một cú quạt trả về - nhằm giảm bớt sự tiêu hao sức lực cho thợ lặn. Tuy nhiên, nghiên cứu của Pendergast năm 2003 lại  kết luận rằng lỗ thông hơi này không cải thiện được gì cả, tức là, trong thực tế,  nước đi qua các lỗ thông không đáng kể.

Monofin chỉ sử dụng trong bơi lội (swimming) và lặn vo. Monofin được làm bằng sợi thủy tinh hoặc sợi carbon.

Tùy theo thể trạng cơ thể và phong cách bơi, và loại hình hoạt động cụ thể mà bạn mong muốn, bạn sẽ lựa chọn chân nhái theo kích cỡ, độ cứng và vật liệu thích hợp. Thông qua các lần thử nghiệm, bạn sẽ biết là bạn cần loại nào và dành cho loại hình hoạt động nào.

Bị tê nhức sau khi lặn

(Lời góp của bạn lặn, trích)

Chuyến đi của Mr.Phil, bạn tôi (tác giả bài viết), tại Hawaii là một loạt các cuộc họp, và anh được một phần thưởng bất ngờ, đó là cuộc họp đã kết thúc hai ngày sớm hơn dự kiến – anh sẽ có hai ngày để đi lặn. Phil là thợ lặn giải trí với bảy năm “trong nghề”, trung bình khoảng 20 cú lặn một năm.

Phil làm bốn cú lặn trong ngày thứ nhất, một ngày tuyệt đẹp. Về khách sạn, anh thư giãn bên hồ bơi và lên mạng. Rồi anh làm vài lon bia với bữa tối của mình, để tự thưởng về một chuyến đi thành công, và đi ngủ, mệt mỏi nhưng sung sướng.

Ngày cuối cùng ở Hawaii, Phil cảm thấy mệt mỏi. Tối đó anh cố gắng có được giấc ngủ. Sáng hôm sau thức dậy, anh cảm thấy đau nhức và tê ở vai và khuỷu tay. Gần 30 giờ sau cú lặn cuối cùng, Phil lên máy bay, anh vẫn còn cảm thấy một chút mệt mỏi. Máy bay bay ở độ cao 5.000 mét trên mực nước biển.

Về tới nhà, trong bốn ngày sau đó, Phil vẫn cảm thấy mệt mỏi. Ban đầu anh nghĩ rằng anh bị cảm lạnh trên chuyến bay. Sau sáu ngày trôi qua kể từ khi các triệu chứng bắt đầu, Phil đi gặp bác sĩ về Y học lặn và Hyperbaric. Phil phàn nàn mình bị đau vai, khuỷu tay và cổ tay ; cảm thấy có một cơn đau âm ỉ trong cơ ngực ; bị ngứa ran và tê ở cánh tay phải. Trong quá trình kiểm tra, bác sĩ còn thấy rằng Phil bị suy giảm trí nhớ tạm thời và bị giảm khả năng tập trung. Phil được cấp cứu ban đầu tại buồng hyperbaric của Hải quân Mỹ, sau đó chuyển viện điều trị theo tuyến.

Trường hợp này là một minh họa về các triệu chứng nhẹ có liên quan tới “bệnh thợ lặn”(*), có thể dễ bị nhầm lẫn với những chấn thương và các bệnh khác. Các triệu chứng của “bệnh thợ lặn” thường bắt đầu trong vòng sáu giờ sau khi nổi lên bề mặt. Đi máy bay sau 24 giờ kể từ cú nổi lên cuối cùng thường là an toàn, nhưng đôi khi triệu chứng này có thể xuất hiện sau một khoảng thời gian dài hơn. Trong trường hợp của Phil, một số triệu chứng đã xuất hiện trước khi lên máy bay. Áp suất giảm trên máy bay đã tăng thêm sự chênh lệnh áp lực trong cơ thể của Phil, đã kích hoạt bọt nito (còn sót lại) trong máu và kích hoạt các triệu chứng của “bệnh thợ lặn”.



May mắn là Phil đã được giải quyết kịp thời và triệt để. Phil đã trở lại với môn lặn nhưng thận trọng hơn – anh quyết định tăng thêm thời gian nghỉ giữa các cú lặn và trước khi lên máy bay.

Hình vui: Luật là luật, bạn phải tuân thủ kể cả khi bạn ở  dưới đáy biển. 

(*) Xin xem tại "Tự điển Lanbien" ở trên cùng bên phải trang tin này.

Từ trên tàu biển, làm sao con người có thể nhìn thấy đáy đại dương

Sidescan Sonar là phương pháp thu hình các chi tiết đáy từ sự phản hồi sóng siêu âm. 

Máy định vị Sonar là thiết bị có độ phân giải đủ để thể hiện các hình ảnh cơ bản đáy nước trong tuyến được khảo sát. 

Sidescan Sonar không cung cấp độ cao tuyệt đối của đối tượng, mà là độ cao của vật thể tới đáy, từ đó độ cao của vật thể có thể ước tính.

Máy định vị Sonar trông giống trái tên lửa hoặc con cá, gọi là Towfish. Khi treo cách đáy biển 50 m sẽ có thể nhìn thấy các vật trong vòng chừng 600 m2. Tuy vậy, với Sonar, một xác người trông không khác gì một gò cát trên màn hình. Ngay cả xác tàu đắm cũng khó nhận ra trên màn hình nếu người điều khiển Sonar không được huấn luyện. Khi phát hiện một vật bất thường ở đáy biển, người ta hạ Sonar xuống vài mét để có hình ảnh rõ hơn.

Sidescan Sonar gồm thiết bị ghi, một cảm biến chìm trong nước, nối với nhau bằng cáp tín hiệu. Sidescan Sonar là thiết bị ghi, nạp tín hiệu cho Towfish – phần thiết bị kéo ngầm dưới nước. Lệnh từ thiết bị ghi truyền đến đầu phát (Transducer).

Đầu phát xung siêu âm sẽ phát sóng (xung) thẳng xuống đáy biển. Sau khoảng thời gian cực ngắn, sóng siêu âm phản xạ lại từ đáy nước dội trở về máy thu, được khuếch đại và truyền về thiết bị ghi. Thiết bị ghi xử lý tín hiệu, số hóa và tính toán vị trí tương ứng trong bản ghi (từng pixel một), rồi truyền số liệu này vào thiết bị ghi lưu. Số liệu thu được cho phép tính toán số liệu hiệu chỉnh độ xiên để tạo ra hình ảnh phẳng, và có thể ghép thành một vùng rộng của đáy được khảo sát.

Chiều cao và tốc độ kéo thiết bị: 

Chất lượng của số liệu là một hàm số của chiều cao Towfish so với đáy hoặc đối tượng dưới đáy. Với cấu hình tiêu chuẩn, việc khảo sát được tiến hành với Towfish ở cao độ so với đáy từ 8-20% phạm vi đo. Nếu kéo Towfish cao hơn thì vùng khuất sẽ giảm và việc nhận biết địa vật cũng giảm. Nếu kéo Towfish thấp hơn sẽ giảm hiệu quả của tín hiệu ở vùng biên. Tốc độ kéo sẽ điều chỉnh sao cho mỗi địa vật được sóng siêu âm phản xạ 3 lần.

Hình ảnh về đối tượng được khảo sát: 

Độ chính xác (khả năng nhận biết kích thước địa vật đáy) phụ thuộc và nhiều yếu tố: kích thước và hình dạng của địa vật, dạng vật liệu và độ phản xạ, tạp âm, nhiễu, và mức độ ổn định của Towfish. Một vùng khuất phía trước với tín hiệu phản xạ mạnh cho biết có chỗ lõm lớn. Một vùng khuất ở phía sau với tín hiệu phản xạ mạnh cho biết có sự nhô lên đột ngột của đáy.

Tính toán chiều cao của địa vật: 

Chiều cao của địa vật có thể ước tính từ bóng che của nó. Độ phản xạ của sóng siêu âm là một hàm của kích thước địa vật, hình dạng, hướng so với Towfish, và kết cấu của nó. Thép và đá phản xạ tốt nhất. Sợi thủy tinh, gỗ, chất dẻo, cao su phản xạ yếu.

Xác định vị trí của địa vật: 

Để xác lập vị trí một cách chính xác, trước hết phải có vị trí chính xác của tàu khảo sát, rồi nạp vị trí này cho Towfish. Vị trí đầu phát (Transducer) là điểm gốc của hệ tọa độ được sử dụng trên tàu. Hướng về trước và ra sau là hướng chính, khoảng cách vuông góc với hướng chính từ Towfish tới mạn tàu gọi là offset. Thông thường, hướng chính là dương khi ở phía sau, và offset là dương khi ở bên phải mạn tàu. Vị trí của Transducer được tính tại anten của GPS (phương pháp hình học). Khi vị trí của Towfish được xác định thì ta sẽ tính được vị trí của địa vật. Đại lượng offset (trong bộ ghi của Sonar) sẽ có giá trị dương đối với mạn phải và âm đối với mạn trái. Khi biết giá trị offset của Towfish so với tàu khảo sát thì sẽ tính được vị trí của địa vật.

Một người có tên là HQ-11

(Theo baodatviet.vn, trích)

Tàu HQ-11, lữ đoàn 171, Hải quân NDVN, trong khi đang làm nhiệm vụ ở đảo Đá Lớn đã cứu sống 3 phi công Mỹ.

Ngày 10/7/1988, khi bay từ Singapore đến căn cứ Hải quân Subic, Philippine, một máy bay thuộc Đoàn bay CT-39-NALO192, Hải quân Mỹ, gặp thời tiết xấu không hạ cánh được. Họ bèn vòng ra biển thì gặp nạn.

Thủy thủ tàu HQ-11 kể lại: 11g15 ngày 10/7/1988, có tiếng máy bay vận tải quân sự gầm rú phía đông đảo Đá Lớn và vài phút sau, chiếc máy bay vụt tới, nghiêng cánh xin hạ cánh. Nhưng ngay sau đó chiếc máy bay đã đâm nhào xuống biển. Một luồng sóng trắng xoá, rồi một chiếc thuyền phao hiện lên, trên đó có ba người. HQ-11 thả hai xuồng cứu sinh. Hai chiếc xuồng nhỏ xíu chồm lên ngụp xuống như muốn chìm nghỉm trong lòng biển. Thấy thuyền tới, ba nạn nhân mừng rỡ. Một phi công (nữ) ra hiệu “tôi đang có thai”.

Ba nạn nhân lên tàu HQ-11 an toàn. Việc đầu tiên là khám sức khoẻ cho phi công nữ mang thai. Được biết thai trong bụng an toàn, chị đã khóc. Chị là Stein Necker, hai người kia là Richard Kamaurer (cơ trưởng) và Michael Rneel.


Lúc đó HQ-11 làm nhiệm vụ trên biển xa đã 73 ngày, lương thực, thực phẩm, rau xanh, nước ngọt đã cạn. Giữa biển khơi bao la nắng gắt nhưng ba nạn nhân vẫn đủ nước uống, thực phẩm và nước tắm – những thứ có được từ sự nhường nhịn của HQ-11. Anh em đã phải chắt chiu từng cọng rau, từng ca nước uống để giúp đỡ ba kẻ gặp nạn (còn nhịn tắm, thì đối với cánh thủy thủ, là … đương nhiên).

Sau khi liên lạc với Mỹ theo đường ngoại giao, sáng 13/7/1988, ba nạn nhân được tàu HQ-187 đưa về đất liền. Và đứa con (trai) của Stein Necker (sinh ra ở Mỹ) đã được Necker đặt tên là “HQ-11”.

Bí mật của kỹ thuật quạt tay trong bơi sải (trườn sấp)

(Sưu tầm, trích)

Cải thiện kỹ thuật bơi sải là việc làm khó khăn nhất, nó là một thách thức. Vận động viên (VĐV) phải hiểu các yếu tố vật lý, sinh lý để tập trung vào việc tối thiểu hóa năng lượng bị mất đi trong khi bơi. Khi luyện bơi, nhiều người cứ dốc sức ra quạt nước, với hy vọng rằng bỏ sức nhiều nhất sẽ bơi được nhanh nhất. Bạn sẽ bơi được nhanh hơn một chút, nhưng sẽ kiệt sức rất nhanh, thậm chí bị chấn thương các khớp xương.

Nếu MỤC TIÊU luyện tập của bạn là để bơi được nhanh hơn (và xa hơn), bạn nên tập trung vào các yếu tố kỹ thuật có thể giúp đẩy bạn về phía trước một cách nhanh chóng nhưng không kết thúc bằng kiệt sức. Bạn nên áp dụng một cách hiệu quả.

“Hiệu quả” ở đây có nghĩa là: 1/ kỹ thuật đó thực sự có ích cho bạn, nó chứng minh đó là cách tốt nhất để đẩy bạn tiến về phía trước một cách nhanh chóng, và, 2/ kỹ thuật đó trở thành “bản năng thứ hai” và bạn cần ít nỗ lực nhất để thực hiện nó – bởi MỤC TIÊU của bạn là không muốn lãng phí năng lượng trong khi bơi.

VĐV Sheila Taormina, 4 lần vô địch Olympic về ba môn bơi phối hợp, trong cuốn “Bí mật bơi tốc độ” có nói: Khuỷu tay cao trong giai đoạn hồi phục (back stroke) là một kỹ thuật quan trọng được nhiều VĐV bơi lội Olympic sử dụng thành công.

Nếu bạn đang đọc những dòng này, tôi nghĩ có thể bạn không phải là VĐV đang được đào tạo cho Olympic, nhưng … tại sao bạn không tận dụng tối đa những gì có thể học được từ những người bơi nhanh nhất trong thời đại chúng ta? Tuy mỗi VĐV có phong cách và thế mạnh riêng của mình, nhưng họ đã cung cấp cho chúng ta những điều mới nhất, cộng với tấm gương về sự luyện tập kiên trì. Áp dụng kỹ thuật mới sẽ gặp khó khăn lúc đầu, nhưng khi cơ thể bạn thích nghi, nó sẽ đem lại sự thoải mái cho bạn.  

VĐV Taormina tập trung vào một số yếu tố được sử dụng để đem lại hiệu quả. Chúng ta hãy suy nghĩ lý thuyết về Động lực đẩy. “Đẩy” ở đây chỉ có nghĩa là làm cơ thể tiến về phía trước, và trong bơi sải, giai đoạn phát lực (kéo nước) lại là những gì xảy ra dưới mặt nước: Bàn tay vào nước – vươn duỗi cánh tay về phía trước – bắt nước – ôm nước và xoáy nó quanh cơ thể – rút tay lên khi tới hông. Đấy là những gì sẽ đẩy bạn tiến về phía trước.

Trong thế kỷ trước, người ta tin rằng việc giữ cánh tay thẳng khi quạt nước (stroke) là cách hiệu quả nhất để đẩy cơ thể tiến về phía trước. Tập theo đó, bạn có cảm thấy bạn đang lướt về phía trước một cách nhanh chóng không? Có lẽ là không. Và, khuỷu tay và khớp vai của bạn đang bị gánh nặng của cuộc chiến đấu với nước, vì vậy nếu bạn là VĐV bơi lội (nhưng không phải là VĐV Olympic hàng đầu) thì có thể bạn sẽ bị chấn thương khớp vai.

Tại cửa ngõ thế kỷ 21, lý thuyết về Động lực đẩy cho bơi sải đã thay đổi, và bơi sải đã áp dụng quạt nước theo quỹ đạo chữ S, cánh tay không còn quạt thẳng nữa. Sự thay đổi này tập trung vào việc chế ngự lực cản của nước (chứ không phải để chiến thắng lực cản của nước), hiểu một cách đơn giản là hoạt động của VĐV sẽ hiệu quả hơn nếu giảm được lực của nước “tĩnh” và stroke hình chữ S cho phép VĐV bắt nước tốt hơn và đỡ mất sức hơn. Bắt nước rồi phát lực đúng lúc sẽ làm cơ thể lướt nhanh hơn.

Sử dụng một stroke chữ S với một góc nhìn gần hơn (tức không ngóc đầu) là cách để cơ thể lướt hơn và cuối cùng là được nhanh hơn.

VĐV Taormina nêu cụ thể giai đoạn bắt nước, kéo nước bằng cách so sánh những nét cũ và mới tại freestylers Olympic. Cô cho rằng đa số VĐV sử dụng cánh tay thẳng trong giai đoạn bắt nước – ngay cả khi họ đã áp dụng nguyên lý stroke chữ S trong giai đoạn còn lại và đồng thời đã có gập khuỷu tay – là đã quá muộn để thực sự cảm nhận và bắt nước một cách hiệu quả nhất có thể.

Chúng ta hãy nhìn nhận quan điểm của Taormina trên cơ sở lý thuyết về Động lực đẩy:

Tay Taormina vào nước, vươn duỗi về phía trước với một cánh tay thẳng, và để bắt đầu Armpull. Giai đoạn bắt nước được thực hiện bắt đầu là đưa tay xuống phía dưới, thay vì đưa ngang.

Trong phần còn lại của quạt nước, cánh tay được tạo thành một góc (nên là 110 độ) và quạt xoáy về phía sau làm cho cơ thể VĐV được đẩy về phía trước một cách nhanh chóng hơn. Nhưng có 2 điều cần lưu ý :

- Lúc VĐV (bắt đầu) đưa tay xuống sẽ làm giảm đà lướt.

- Ngay cả với một chữ S trong quạt tay, nhiều VĐV vẫn thực hiện giai đoạn bắt nước với một cánh tay thẳng đẩy xuống dưới. Một lần nữa, bạn lãng phí một cơ hội để di chuyển về phía trước – propel tại điểm trước đó trong thời gian kéo nước của bạn.

Bây giờ, chúng ta hãy xem làm thế nào để khuỷu tay cao khi cánh tay di chuyển trên mặt nước (trong giai đoạn back stroke):

Khuỷu tay của Taormina cao, cẳng tay treo trên đầu cô với bàn tay chúc xuống. Dòng nước chuyển động ngược trở lại tại một điểm sớm hơn nhiều trong cú stroke, có nghĩa là cô ấy nhận được nhiều hơn từ các động lực đẩy cho mỗi cú stroke.

Thay đổi kỹ thuật quạt tay là một cơ hội để bơi nhanh hơn. Trông có vẻ như một sự thay đổi đơn giản, phải không? Có lẽ là không, đặc biệt là nếu bạn đã sử dụng kỹ thuật bắt nước thẳng tay trong nhiều năm. Thậm chí sẽ tồi tệ hơn nếu bạn là một trong những VĐV hạ thấp khuỷu tay khi kéo nước. Ouch! Để tập với một khuỷu tay cao cần có thời gian và sự thực hành, nhưng bạn nên sớm thực hành khi cảm thấy kỹ thuật đó có ích cho bạn. Huấn luyện viên hoặc bạn bơi của bạn sẽ góp ý cho bạn khi quan sát bạn đang sửa đổi – bạn cần tranh thủ các góp ý này. Ngoài ra, các clip quay bạn từ dưới nước cũng là một yếu tố quan trọng trong việc áp dụng kỹ thuật mới – đó là cách duy nhất để bạn thấy được những gì bạn đang thực sự làm – đối với từng nhịp bơi một – và bạn đã hoặc không thành công trong việc áp dụng kỹ thuật.

Điều quan trọng giúp bạn phát lực có hiệu quả là:

1. Bạn cần hiểu về cơ chế của kỹ thuật cao khuỷu tay: Cánh tay có 2 phần (2 tay đòn), tay đòn 1 là từ vai đến khuỷu tay, tay đòn 2 là từ khuỷu tay đến hết bàn tay. Hãy nhìn vị trí tay đòn 1 trong khi tay đòn 2 di chuyển. Tay đòn 1 đi xuống theo bàn tay và tay bắt đầu kéo nước, nhưng khuỷu tay vẫn tiếp tục ở trên cao. Bạn không được hạ khuỷu tay.

2. Cảm nhận: Hãy tưởng tượng bạn muốn bò qua một cái thùng. Bạn không bò qua thùng, mà bạn đang đẩy cái thùng lăn về phía sau bạn.

3. Xoáy, xoáy: Xoay khuỷu tay, khuỷu tay gập, cánh tay kia thả lỏng (cùng với nửa cơ thể bên đó).

4. Tính thích ứng: Bạn sử dụng tất cả các cơ vai, ngực, cổ và cánh tay để stroke và để bắt đúng nhịp lướt của cơ thể bạn.

5. Thời điểm phát lực: Sau khi cánh tay đã vào nước với khuỷu tay cao, bạn bắt đầu phát lực để kéo nước đi qua cơ thể (chứ không phải bạn trườn lên trong nước). Hãy thêm lực vào thời điểm này nữa đi. 

Về đuối nước ở trẻ em

“Đuối nước” (chết đuối) là sự chết ngạt do ngạt thở, gây ra bằng cách nước vào phổi và ngăn chặn sự hấp thụ oxy, dẫn đến máu não thiếu oxy.

Đặc điểm của đuối nước là nhanh chóng và im lặng. Người chết đuối không thể la hét, kêu gọi giúp đỡ, hoặc tìm kiếm sự chú ý, vì họ không có đủ khí thở. Phản ứng theo bản năng chết đuối sẽ là phản ứng tự nhiên trong 20 - 60 giây trước khi chìm hẳn (với người không biết bơi). Vì thế, nhân viên cứu hộ cần được học để nhận ra những cử động theo bản năng của kẻ đang đuối nước.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, đuối nước là nguyên nhân thứ ba trên toàn thế giới đối với những trường hợp tử vong, thương tích không chủ ý, (trong năm 2004 ước tính có 388.000 trường hợp tử vong do đuối nước, không tính trường hợp do thiên tai), với 96 % các ca tử vong xảy ra ở các Quốc gia có thu nhập thấp và trung bình. Đa số người bị chết đuối là nam giới hoặc trẻ vị thành niên.

P1. Báo cáo Thống kê về chết đuối tại Mỹ (theo Infant Swimming Resource):

Chết đuối là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong cho trẻ nhỏ, đã chấm dứt cuộc sống của khoảng 4.000 trẻ em mỗi năm và 12.000 trẻ em khác bị tổn thương não vĩnh viễn. Đuối nước là nguyên nhân đứng hàng thứ hai của cái chết liên quan đến thương tích ở trẻ em dưới 15 tuổi.

Người ta thống kê có 360 trẻ em chết mỗi năm do chết đuối, nhưng vì, 1/ Drowning không phải là tình huống để các bệnh viện thống kê, và 2/ nếu đứa trẻ không bị chết trong vòng 24 giờ đầu tiên của sự cố, thì nó không được liệt kê là chết do đuối nước. Bằng cách này, người ta đã giảm được số lượng tai nạn đuối nước, để các bậc cha mẹ có một cảm giác an toàn giả tạo cho con mình. (Công ty bảo hiểm thông báo có 1.000 trẻ em, còn con số bên y tế lên đến 4.000 trẻ em chết mỗi năm do đuối nước).

Trẻ em dưới 5 tuổi và thanh thiếu niên độ tuổi từ 15-24 có tỷ lệ đuối nước cao nhất.

Hồ bơi có số tai nạn gấp 14 lần so với tai nạn giao thông đường bộ, đã tham gia vào cái chết của trẻ em từ 4 tuổi trở xuống.

Khoảng 5.000 trẻ em độ tuổi dưới 14 phải nhập viện do sự cố liên quan đến chết đuối mỗi năm, với 15 % chết trong bệnh viện và 20 % bị khuyết tật nghiêm trọng, lâu dài về thần kinh.  

Trong các vụ các trẻ mẫu giáo bị chết đuối, thì 70 % là do sự thiếu quan tâm của cha mẹ (một hoặc cả hai người) tại thời điểm đứa trẻ bị đuối nước, và trong đó, 75 % do đứa trẻ bị khuất tầm nhìn của cha/mẹ trong năm phút hoặc ít hơn.

92 % số trẻ em sống sót bởi được phát hiện trong vòng hai phút (sau khi bị chìm). Tuy xã hội đã có nhiều cải thiện, nhưng đuối nước gây tử vong vẫn là nguyên nhân đứng hàng thứ hai của cái chết liên quan đến thương tích không chủ ý cho trẻ em tuổi từ 1-14 (số liệu năm 2005).

Trẻ em độ tuổi từ 1-4 còn có nhiều khả năng bị chết đuối trong bồn tắm nước nóng, spa (và hồ bơi). 

Trẻ em độ tuổi 5-14 thường bị chết đuối trong hồ bơi và vùng nước mở như sông, hồ, đập, kênh mương.

Đối với người dân tộc thiểu số: Từ năm 2000 đến 2004, tỷ lệ đuối nước không chủ ý gây tử vong cho người gốc Phi là 1,3 lần so với người da trắng. Tuy nhiên, trong một nhóm độ tuổi cụ thể, nó thậm chí còn cao hơn: Tỷ lệ đuối nước gây tử vong không chủ ý cho lứa từ 5-14 tuổi người gốc Phi cao gấp 3,2 lần so với người da trắng. Tỷ lệ đuối nước gây tử vong không chủ ý cho người da đỏ và người bản địa Alaska là 1,8 lần so với người da trắng. Tỷ lệ đuối nước gây tử vong không chủ ý cho trẻ em, lứa từ 5-14 năm tuổi, gốc Ấn độ da đỏ, Alaska, cao hơn 2,6 lần so với trẻ em người da trắng. 

Thợ lặn – một số kiểu quạt chân nhái

Kiểu truyền thống. 

Trong kĩ thuật bơi bằng chân nhái, bạn vẫy chân nhái lên xuống nhịp nhàng, với toàn bộ đôi chân tương đối thẳng. Nếu thực hiện đúng, lực sẽ bắt nguồn từ hông và cung cấp lực đẩy, sẽ đẩy bạn về phía trước sau mỗi cú vẫy. Trong kỹ thuật này, hông và chân được nối với thân mình, đầu gối thẳng, bàn chân duỗi thẳng về phía sau, và vẫy. Kĩ thuật này sử dụng các cơ ở mặt trước của đùi để đẩy cơ thể về phía trước.

Nhưng, hoàn toàn khác với bơi lội, lặn không phải là môn thể thao tốc độ. Dùng kĩ thuật này sẽ tốn sức và gây lãng phí năng lượng cho thợ lặn, trừ khi cần bơi ngược dòng chảy. Hơn nữa, cú vẫy này có thể làm phiền sự sống dưới đáy biển, bởi nó hất tung bùn cát lên, do đó, tốt nhất là tránh dùng kĩ thuật này khi bạn bơi sát đáy biển hoặc sát vách đá.

Kick. Kĩ thuật này sử dụng khá phổ biến. Nó liên quan đến một cú vẫy với đầu gối co lại. Nó giảm nỗ lực cho thợ lặn, nhưng vẫn đạt hiệu quả. Nó tốt cho chuyến lặn chậm rãi và thư giãn. Người có chân nhái floaty sẽ dễ thực hiện hơn cả.

Scissors Kick (“cắt kéo”). Vị trí cơ thể trong kỹ thuật này giống như kĩ thuật vẫy chân lên xuống. Tuy nhiên, chuyển động của chân là khác nhau. Đầu gối cong, và thay vì 2 chân chuyển động lên xuống, thì 2 chân mở rộng ra và khép lại với nhau (giống như cắt kéo) và dừng tại vị trí đó khi cơ thể đang lướt tới. Một chân dừng lại ở phía trên và chân kia dừng lại ở phía dưới khi kết thúc cú cắt kéo. Kick này được ưa chuộng vì tạo ra lực đẩy mà không cần sự nỗ lực như kiểu truyền thống. Đây là một phong cách finning tuyệt vời để sử dụng khi bạn bơi gần với đáy biển mà không làm khuấy động cát bùn.

Kick Frog. Là phong cách “cắt kéo” phổ biến nhất của lặn hang động để tránh hất bùn cát trong một không gian hạn chế. Bạn duy trì phần đùi thẳng với thân, đầu gối gập, nên khi quạt, chân nhái sẽ quét ngang nhưng hơi đi chéo lên. Bạn phải xoay cổ chân/phần dưới của chân, để đạt được định hướng phù hợp. Nhiều thợ lặn tìm thấy sự thoải mái khi sử dụng cắt kéo, hoặc xen kẽ với kiểu quét khác trong mỗi vài phút. Tuy nhiên, kĩ thuật này không thật phù hợp với một số loại như "chân nhái xẻ".

Frog Kick. Là phiên bản sửa đổi của “cắt kéo”. Bạn không đưa chân ra xa, mà thay vì hạn chế chuyển động của đùi và đầu gối, thì dùng bàn chân để làm việc. Đây là một cú quạt nhẹ nhàng, nó không tạo ra nhiều lực đẩy. Lý tưởng để sử dụng trong không gian rất hạn hẹp.

Backwards Kick. Như tên gọi, cách vẫy này để đẩy cơ thể lùi lại về phía sau. Đây không phải cú vẫy dễ dàng, thanh lịch, nhưng rất hữu ích trong nhiều tình huống. Kỹ thuật này gần như đảo ngược hoàn toàn của con ếch đạp nước. Trong nửa đầu, khi chân bạn di chuyển ra ngoài và sau đó kéo lại gần cơ thể, chân nhái phía trước dừng lại giữa đường để ngăn cản bạn tiến về phía trước. Chân quay trở lại điểm bắt đầu. Và lặp lại.

Helicopter Kick. Finning chỉ với một chân. Nó cho phép bạn nhanh chóng xoay tròn tại chỗ và xoay ngang cơ thể mà không phải bơi vòng lại. 

H: Một vài kiểu quạt chân khác nhau.

Tam giác quỷ. P4: Sự dao động của nhân trái đất và Vùng xoáy kích thước vừa

(Sưu tầm, trích).

P4-1. Thuyết về sự dao động của nhân trái đất.

Nhà bác học Nga Nicolai Coroviacov đã xem xét một hiện tượng khác thường ở tam giác Bermuda và đã đưa ra lời giải thích cho những tai nạn đã xảy ra tại khu vực này. Nó liên quan đến việc thay đổi chu trình thời gian – chiều “Không Thời gian thứ tư”.

Theo ông, nhân trái đất không nằm ở trung tâm của địa cầu, mà dưới tác động lực hấp dẫn của mặt trời, mặt trăng và các hành tinh khác, làm nó bị lệch. Khi quay, nhân dường như dao động phía dưới lớp vỏ, gây ra dòng ngược của macma nằm giữa chúng, và như một hệ quả – xuất hiện trường điện từ.

Ngoài ra, do trục quay của trái đất bị nghiêng như chúng ta đã biết, nên nhân trái đất sẽ đi lên/đi xuống, mùa hè nó lệnh qua Bắc bán cầu, còn mùa đông ở Nam bán cầu. Vì lý do này xích đạo của nhân trái đất không trùng với xích đạo vỏ ngoài của trái đất, mà ở trên vĩ tuyến 28. Lòng dẫn của dòng macma nằm ở đây. Thời gian qua đi, nhân đập vào vỏ, gây ra sự dịch chuyển của lục địa, sự trôi của các cực từ trường và sự phun của núi lửa. Theo ông, thiên nhiên đã giăng 10 bẫy bí ẩn: 5 điểm về phía bắc xích đạo của trái đất, còn 5 về phía nam. Nếu nối chúng bằng các đường thẳng, sẽ có 2 ngũ giác đều. Ở các điểm trùng với các đỉnh của ngũ giác là những chiếc bẫy, nơi các con tàu và máy bay biến mất không dấu vết, nơi có những con tàu hoặc không có thủy thủ đoàn, hoặc họ bị chết hết trong khoang. Một trong các cái bẫy này là tam giác Bermuda.

P4-2. Thuyết Vùng xoáy kích thước vừa.

Trong quá trình nghiên cứu, các nhà khoa học vô tình phát hiện ra nhiều đợt xoáy ở vùng biển Bermuda. Nếu so sánh chúng với kích cỡ của đại dương thì nó quá nhỏ bé và tuổi thọ quá ngắn. Thế nhưng, trong tích tắc, các đợt xoáy nhỏ bỗng nhiên hợp lại với nhau tạo thành một vùng xoáy cực lớn.Các nhà khoa học gọi hiện tượng này là “Vùng xoáy kích thước vừa”. Đường kính của chúng khoảng vài ngàn mét, thậm chí lớn hơn thế nhiều, và xoáy theo hình trụ đứng. Trụ đứng này cao vài trăm đến vài ngàn mét, từ đáy biển thẳng lên mặt biển, thậm chí có khi nhô cao hơn mặt nước biển.Chúng di chuyển với tốc độ rất nhanh và xoáy thẳng về phía trước. Theo ước tính của các nhà hải dương thì tổng năng lượng của “Vùng xoáy kích thước vừa” xoáy theo chiều kim đồng hồ là khoảng 4500000 tỉ Kj, tương đương với năng lượng của một cơn bão hạng trung.

“Lốc xoáy kích thước vừa” có thể nuốt chửng tàu bè. Chính vùng biển xoáy rộng mênh mông và sâu thẳm này đã lập tức đẩy các tàu bè bị gặp nạn đi thật xa.Và điều này giải thích cho ta biết rằng tại sao ta không hề tìm thấy mảnh vụn của máy bay, tàu bè nào.

P4-3. Những thuyết khác và trí tượng tượng của con người.

P4-3-1. Do Trường điện từ: Một thuyết cho rằng tác động của sóng điện từ làm các dụng cụ hàng hải bị mất tác dụng, làm thuyền trưởng hay phi công trở nên rất khó khăn trong việc định hướng khi thời tiết xấu. Thế nhưng cho đến nay người ta không đo đạc được những gì bất thường tương ứng trong khu vực đó, và điều này, nếu có, cũng chỉ có thể giải thích được cho những tai nạn trong thời gian gần đây (hồi “chuyến bay 19” chưa có thiết bị hỗ trợ điện từ).

P4-3-2. Do Microburst: Trong vùng này thường hay có bão có thể là nguyên nhân trong việc các vật thể biến mất. Tàu buồm Gloris Colita (năm 1940) được tìm thấy 200 dặm về phía Nam của Mobile – Alabama trong vịnh Mexico. Các cánh buồm rách nát và khoang hàng ngập đầy nước. Bánh lái và tay lái bị nát vụn. Có thể chứng minh được là trong thời gian này đã có bão to trong khu vực. Có thể cho rằng, nguyên nhân mất tích của các tàu này là do cơn bão mạnh và lốc xoáy đã ập đến với sức mạnh khũng khiếp và chỉ xảy ra trong vòng dưới 5 phút, cái mà Hải quân Mỹ gọi là Microburst.

P4-3-3. Một chiếc tàu của Anh đi ngang Tam giác Bermuda và chỉ trong một phút họ đã ở bờ biển Ấn độ, mà không ai có thể thể lý giải được. Người ta cho rằng có một “đường hầm thời gian” ở đó và con tàu Anh đã rớt vào “đường hầm thời gian” này.

P4-3-4. Do Người ngoài trái đất: Được đưa ra thảo luận là người ở thế giới song song, kéo lệch thời gian cho đến Atlantis mà người ta cho rằng vẫn còn hoạt động dưới đáy đại dương.

P4-3-5. Do Bát quái trận đồ: Có kẻ cho rằng đây là “bát quái trận đồ” được lập từ khi vùng biển này còn là đất liền và nó vẫn tồn tại cho đến ngày nay – nghĩa là chủ của trận đồ này, sau khi cho vận hành, đã quên không phá hủy nó, nên nó vẫn tồn tại cho tới tận ngày nay.  (Hết).

Tam giác quỷ. P3: Thuyết methane hydrate và Mô hình Klatrat

(Sưu tầm, trích).

P3-1. Thuyết methane hydrate.

Các nhà địa chất đã tìm thấy trữ lượng khí methane rất lớn trong vùng tam giác Bermuda, có thể là nguyên nhân cho việc tàu thủy biến mất. Dưới độ sâu từ 500 – 2.000 mét, “băng” methane (methane hydrate) có thể hình thành khi methane hiện diện với nhiệt độ thích hợp. Khi áp suất và nhiệt độ thay đổi, khí methane sẽ thoát ra khỏi các tảng “băng” này. Khi có thay đổi đột ngột, như động đất dưới đáy biển hay sự chuyển dịch trong kiến tạo mảng, thì một phần lớn của băng methane có thể bị phân rã ra thành nước và khí methane. Methane dạng khí nổi lên trong bọt khí và làm giảm tỉ trọng của nước. Lực đẩy của tàu thủy và tàu ngầm bị giảm đột ngột và mạnh đến mức chúng có thể bị “rơi” xuống tận đáy biển. Hiện tượng này được gọi là phụt khí. Ngoài ra còn hình thành điện tích khi bọt khí nổi lên do có ma sát với nước, mà qua sự chuyển động tạo nên một dòng điện, và từ đó là một từ trường. Nó giải thích cho việc những thiết bị và dụng cụ từ và điện đã không hoạt động được.

Sau khi “chuyến bay 19” biến mất, nhiều nhân chứng cho biết đã thấy một vụ nổ trên bầu trời. Một số người cho rằng có thể là khí methane bốc lên đã bốc cháy tại các động cơ của máy bay, dẫn đến một bùng nổ lớn mà các máy bay đã trở thành nạn nhân của nó. Nhưng cho đến nay vẫn chưa có một dấu vết nào là manh mối cho việc khí methane bốc lên từ biển có thể dẫn đến bùng nổ tới độ cao này của máy bay.

Việc chiếc thủy phi cơ bị mất tích khi đang tìm kiếm “chuyến bay 19” đã bị nổ do nhiên liệu và là lỗi chế tạo. Sự kiện nổ được nhắc đến với “chuyến bay 19” có thể chỉ là chuyện chiếc máy bay này rơi mà ra. Các nhân chứng lúc đấy đang ở trong vùng của tuyến bay theo kế hoạch của chiếc máy bay này, và ở rất xa tuyến bay của “chuyến bay 19”.

P3-2. Mô hình Klatrat của nước.

“Mô hình cấu trúc Klatrat của nước” đã được đưa ra từ năm 1959: Liên kết của các phân tử nước thành những hình đa diện, giống như hình dạng của quả bóng mà khoang bên trong của chúng được so sánh về giá trị với các phân tử nước cũng như với các phân tử của một số chất tạo khí – trong đó có metan, được gọi là klatrat. Ngoài những phân tử nước liên kết thành những hình đa diện, trong nó còn có cả các phân tử đơn lẻ – chúng có thể hoặc đi vào khoang bên trong của các klatrat, hoặc là nằm trong khoảng không gian giữa chúng. Trong các điều kiện tự nhiên, các phân tử khí tự nhiên có thể chiếm các khoang trong các klatrat, tạo thành các hydrat tinh thể. Loại phổ biến nhất – thường gặp ở vùng đóng băng vĩnh cửu và trên đáy biển, đáy đại dương – là hydrat tinh thể của metan. Nó là một khối giống như tuyết. Những hydrat tinh thể như vậy có thể sử dụng như nhiên liệu, tuy chúng là mối nguy hiểm đối với đời sống của trái đất.

Thuyết về hydrat tinh thể metan là nguyên nhân làm tàu biển và máy bay bị biến mất không để lại dấu vết tại “tam giác Bermuda” đã được Ben Klennel, nhà địa chất, Anh, đưa ra từ năm 1988: Dưới ảnh hưởng của nhiệt lượng từ trong lòng đất và các yếu tố khác, metan tách khỏi các hydrat tinh thể và tạo ra các bong bóng lớn dưới các chất trầm lắng ở đáy. Dưới tác động của các ứng lực không đáng kể, khối lượng lớn các bong bóng nổi lên mặt biển làm lật các con tàu và sau đó tàu bị hút vào phễu nước được hình thành. Và khí bật lên bề mặt nước biển có thể nổ khi gặp không khí, vì vậy máy bay sẽ bị phá hủy.

Joseph Monagan và David Mei, Australia, đã tiến hành các thí nghiệm trên mô hình các con tàu trong bể bơi và các thử nghiệm với mô hình máy tính, đã cho thấy khả năng tác động của cơ chế này thậm chí còn lớn hơn giả thiết của Ben Klennel.

Như vậy, việc metan tách khỏi hydrat tinh thể, và sau đó là sự bùng cháy của nó sẽ gây ra thảm họa. Sự ấm lên của trái đất có thể bị kích thích bởi việc thải khí cacbonic vào khí quyển – là mối nguy hiểm đặc biệt trong mối quan hệ này. Việc hủy hoại trạng thái cân bằng tự nhiên do hoạt động công nghệ của con người có khả năng đánh thức và đưa vào hoạt động cơ chế tách metan khỏi các hydrat tinh thể của các đại dương với những hậu quả xuất phát từ đây.

Tại sao có thợ lặn bị bệnh giảm áp (DCS)

(Bài của Jess Teideman, trích)

Năm 2001 vào một ngày đẹp trời, tại Kingscliff, bắc NSW, anh Daniel Trollope, 18 tuổi, cầu thủ Liên đoàn Bóng bầu dục, thực hiện cú lặn biển thông thường. Mọi chuyện vẫn bình thường cho tới thời điểm Daniel dừng giải áp(*) ở độ sâu 5 mét. Anh bỗng kiệt sức và cảm thấy đau ở phía dưới lưng. “Khi lên đến bề mặt, tôi bị ngất đi và được kéo lên tàu” – Daniel, hiện 28 tuổi, nói – “Tôi nghe thấy mọi âm thanh xung quanh, nhưng không thể mở mắt ra”.

Lên bờ, anh đi bộ tới trạm y tế đang đợi sẵn. Đó là lần cuối cùng anh đi bộ. Daniel, một thợ lặn có kinh nghiệm, tuân thủ các biện pháp an toàn và sử dụng cả máy tính lặn, đã bị căn bệnh DCS(*). Sau 16 lần điều trị bội áp, anh phục hồi lại một số cảm giác, nhưng vẫn còn bị những triệu chứng giống như bệnh chấn thương tủy sống.

DCS là căn bệnh có khả năng gây chết người, gây ra bởi các bọt khí nito trong mạch máu và cơ. Nó thường xảy ra ở thợ lặn bình khí nén (scuba), nhưng cũng có thể cả thợ lặn vo và người làm việc ở độ cao rất cao.

GS. Michael Bennett, Phòng bội áp và lặn, Bệnh viện Prince of Wales, Sydney, biết rất rõ những ảnh hưởng của nó đối với cơ thể con người. Ông đã chữa trị khoảng 60 trường hợp DCS mỗi năm. Ông nói: “Thợ lặn thiếu kinh nghiệm dễ có rủi cao hơn (so với kẻ nhiều kinh nghiệm) vì họ dễ gặp khó khăn trong việc tuân thủ các thủ tục an toàn lặn. Họ dễ hồi hộp, hoặc họ không nắm chắc quy trình an toàn, và vì vậy (dường như) họ thường nổi lên rất nhanh hoặc do lỗi của thiết bị (mà họ không biết cách xử lí)”.

Không khí chúng ta thở là hỗn hợp của nhiều chất khí: Oxy, nito và khác (21%, 78%, 1%). Chúng đều hòa tan trong máu, nhưng, không giống oxy, nito là khí trơ và được cơ thể loại bỏ khi chúng ta thở ra. Ở độ sâu 10 mét, áp suất lớn gấp hai lần áp suất trên bề mặt. Khi áp lực nước tăng lên gấp đôi, số lượng nito mà thợ lặn hấp thụ cũng tăng lên gấp đôi. Khí nito này ở trong máu và cơ của bạn cho tới khi bạn trở lại bề mặt – vùng có áp suất thấp hơn.

Khi bạn nổi lên, nito khuyếch tán ra khỏi cơ và bị loại bỏ khi bạn thở. Vấn đề xảy ra khi bạn đi lên quá nhanh – các bọt khí nito có thể hình thành trong máu và cơ. Nó tương tự như những gì xảy ra với một lon nước uống có ga. Khi mở lon, áp suất được giải thoát, hơi nhanh chóng tạo thành bọt. Nếu ga thoát ra khỏi một lon đã lắc mạnh thì sẽ như thế nào? Từ đó bạn liên tưởng tới sự nguy hiểm có thể xảy ra cho các cơ quan nội tạng của bạn.

Bọt khí này sẽ tác động ngay sau khi bạn lên bề mặt. Đau đớn là dấu hiệu đầu tiên, thường ở khớp và cơ – mà nhiều thợ lặn đã nhầm lẫn nó với sự mỏi cơ. Những triệu chứng khác như ngứa, khó chịu, da bị phát ban, nhức đầu, chóng mặt và nôn mửa. Đó là trường hợp DCS nhẹ. Nghiêm trọng hơn có thể xảy ra với động mạch. “Khi các bọt khí được tạo thành, chúng di chuyển trong mạch máu và làm rách lớp bên trong thành mạch” – TS. Peter Smith, thiếu tá Hải quân, sĩ quan Tàu ngầm và Y tế dưới nước, Hải quân Úc, nói – “Mạch máu có cấu tạo ở dạng phủ Teflon (không dính), nhưng các bọt khí có thể xé toạc lớp phủ, khi đó mọi thứ bắt đầu dính, và mạch máu có thể bị rò rỉ và ngưng hoạt động. Khi điều này xảy ra ở khắp cơ thể, nó sẽ gây ra nguy hiểm”.

Nghiêm trọng nhất là bị hư não, liệt nửa người. Có khả năng bọt khí đi vào não và tủy sống, và khi này có thể gây ngứa ran, tê liệt, bất tỉnh. Hư hại não có thể gây ra suy yếu thị lực, nhức đầu, lú lẫn và bị những vấn đề về cân bằng và phối hợp. Các trường hợp dẫn tới đột quỵ, tai biến, tê liệt và chết thường là do bọt khí làm tắc mạch máu.

Cách tốt nhất để tránh DCS là gì? Là tuân thủ các quy định về an toàn khi đi lên.

Michael nói, điều trị bệnh DCS bắt đầu với việc cho thở oxy (giúp tăng tốc loại bỏ nito), và nằm trong tủ cao áp (làm cho bọt khí nito hòa tan và giải phóng ra khỏi các cơ). Cách chữa trị tiêu biểu cho đa số người bệnh nặng là 5 giờ (ở áp suất tương đương 18 mét nước) và thêm một khoảng thời gian ngắn hơn (ở áp suất 14 mét). Sau đó không được lặn trong 4 tuần, rồi tái kiểm tra để bảo đảm là bạn đã hoàn toàn bình phục.

Các chuyên gia lặn nhấn mạnh rằng, phòng ngừa là cách tốt nhất để tránh thảm họa, trong đó bạn phải lập kế hoạch lặn và kiểm tra các thiết bị có hoạt động đúng hay không. Có đủ khí để thực hiện cú dừng an toàn(*) là vấn đề tiên quyết.

Cuối cùng là không đi máy bay trong vòng 24 giờ, kể cả khi bạn hoàn toàn không có vấn đề gì sau khi lặn. Bay trên độ cao có thể làm bọt khí nito được tái lập trong cơ thể thợ lặn. Đã từng có thợ lặn đột nhiên bị DCS trong trường hợp này.

(*) Xin xem trong “Tự điển lanbien” bên phải, trên cùng trang tin này.

Tam giác quỷ. P2: Thuyết sóng hạ âm

 (Sưu tầm, trích).

Giới khoa học Nga nghiêng về giả thuyết sóng hạ âm ở Bermuda làm rối loạn tâm thần con người. Con người không nghe được nhưng có thể cảm nhận được sóng hạ âm. Loại sóng âm này không chỉ có hại cho khí quản mà còn dẫn đến rối loạn tâm lý. Nếu sóng hạ âm có tần số dưới 16 Hz (16 dao động/giây), có cường độ cao (trên 180 dbm), thì sức phá hoại của nó sẽ rất lớn, có thể làm gãy thân thuyền, cột buồm, máy bay, khiến con người không thể chịu đựng nổi và không thoát nổi cái chết. Sóng hạ âm truyền được trong môi trường nước. Nguồn gốc của chúng có thể do núi lửa hoạt động ngầm dưới biển và do động đất.

Như chúng ta đã biết, sóng hạ âm có cường độ cao gây nên cảm giác sợ hãi và ý muốn chạy thoát khỏi không gian khép kín. Hành vi đó là hậu quả của phản ứng trực cảm của con người mỗi khi bị tác động của sóng hạ âm hình thành trước lúc nổ ra các vụ thiên tai, động đất. Chính phản xạ này đã khiến cho các kíp lái và hành khách bị hốt hoảng và vội vã nhảy ra khỏi con tàu.

Khi cộng hưởng với nhịp sinh học của con người, sóng hạ âm có cường độ trên 180 dbm có thể gây chết người. Sóng hạ âm có thể là nguyên nhân dao động cộng hưởng của cột buồm và làm cho chúng bị gãy. Hiện tượng tương tự cũng xảy ra khi sóng hạ âm cộng hưởng với độ rung của cấu trúc của máy bay. Sóng hạ âm cũng có thể là nguyên nhân hình thành một lớp sương mù dày đặc có màu sữa trên đại dương và nhanh chóng biến mất. Độ ẩm của khí quyển tích tụ lại trong giai đoạn giãn nở có thể không kịp tan ra trong không khí ở giai đoạn nén tiếp theo, nhưng có thể biến mất ngay tức khắc khi sóng hạ âm chấm dứt.

Cuối cùng, sóng hạ âm có tần số 5–7 Hz có thể cộng hưởng với dao động cơ học và gây nên tác động phá huỷ. Huyền thoại về trận gió hú rùng rợn, gây cảm giác sợ hãi do sóng hạ âm mạnh gây ra có thể là các hiện tượng tương tự xảy ra ở “tam giác quỷ”. Các cấu trúc có tính chất tương tự cũng có thể có ở các khu vực khác trên hành tinh.

Gốc là động vật, con người cũng có thể cảm nhận được sóng hạ âm hình thành từ thiên tai, đó là cách để bảo đảm sống sót khi bị tai nạn. Đó là phản ứng né tránh không gian khép kín để không bị rơi vào tình trạng chết chùm; xu hướng chạy ra xa các khu vực có thảm họa. Dĩ nhiên những hành động đó đều kéo theo cảm xúc sợ hãi. Đồng thời, khi bị tác động trực tiếp vào cơ thể, sẽ xuất hiện các phản ứng không cụ thể như suy kiệt, mệt mỏi và rối loạn. Tuy con người đã không còn nhạy cảm với sóng hạ âm, nhưng khi bị tác động của sóng hạ âm cường độ lớn, hệ thống bảo vệ từ xa có thể bị kích hoạt và lấn át khả năng hành động tỉnh táo. Nếu sự sợ hãi không phải do các biểu tượng bên ngoài gây ra thì có thể xuất phát từ bên trong. Con người sẽ cảm thấy một xúc cảm sợ hãi vô thức. Điều này được chứng minh qua những lời nói cuối cùng của các phi công và thuỷ thủ khi bị chết trong vùng Tam giác quỷ, như: “Bầu trời thật khác lạ”, “Mặt biển thật khác lạ, một điều khủng khiếp đang xảy ra”.